16-23 Mayıs: Öneri sistemleri (recommender systems)

16-23 Mayıs derslerinin içeriğine şuradan erişebilirsiniz.

9 Mayıs: İnternette bilgi erişim

9 Mayıs'taki dersin slaytları, gerekli okuma, inceleme ve izleme bağlantıları ile birlikte şurada. Bu hafta, içerikle ilgili takip etmeniz ve incelemeniz gereken link sayısı biraz fazla, lütfen derse hazırlanırken onları atlamayın.

Derse gelmeden önce özellikle şu videoları ve rehberler, dikkatle izlemenizi/incelemenizi öneririm:

A Google documentary | Trillions of questions, no easy answers

Metin Madenciliği ve Uygulamaları (Gönenç Ercan) 

Kullanıcı merkezli bilgi erişim (Akademiden notlar, 13.05.2023) 

Google arama algoritmaları nasıl çalışır

Google - Faydalı özellikler

Uygulama 6 - Sistem performansı

25 Nisan'daki dersin ardından aşağıdaki uygulama sorularını yanıtlayacağız. Lütfen bu soruların yanıtlarına yönelik hazırlıklarınızı dersten önce tamamlamış olun: 

BBY Yayınlar Veri Tabanı'nda "içerik analizi" yöntemi kullanılarak hazırlanan Türkçe akademik çalışmaları aradığınızı düşünün.

• Sistem yöneticisinden yayınlar veri tabanında belirtilen bilgi ihtiyacını karşılayan toplam 15 tane akademik çalışma olduğu bilgisini aldığınızı varsayın. En doğru taramayı yaptığınızda bunlardan kaç tanesine ulaşabiliyorsunuz?
• Sonuç listenizin etkinlik değerlendirmesini yapacak olsanız anma (recall), duyarlık (precision) ve posa (false alarm) değerlerine ait oranlar ne olur?
• Bulduğunuz değerleri;
• İçerik analizi yöntemi kullanılmış olan herhangi bir şey okumak isteyen bir kullanıcı olarak tarama yaptığınızı düşünerek yorumlayın.
• H.Ü. Bilgi ve Belge Yönetimi Bölümünde içerik analizi yöntemi kullanılarak yapılmış tüm akademik çalışmalara ulaşmak istediğinizi düşünerek yorumlayın.

25 Nisan: Etkinlik değerlendirmesi

Bu haftaki derse ait slaytlar, örnek uygulamalar ve okuma listesi şurada. 

Bilgi erişim sistemlerinde etkinlik (performans) değerlendirmesi ile ilgili daha ayrıntılı bilgi için şu kaynakları incelemenizi öneririm:

• Tonta, Y., Bitirim, Y. ve Sever, H. (2002). Türkçe Arama Motorlarında Performans Değerlendirme (s. 23-28).
• Soydal, İ. (2000). Web Arama Motorlarında Performans Değerlendirmesi. 
• Manning, C.D., Raghavan, P. and Schütze, H. (2009). Introduction to Information Retrieval (s. 151-176).

18 Nisan: Bilgi erişim modelleri II (Olasılık modeli)

Gelecek haftaki derse ait slaytlar, örnek uygulamalar ve okuma listesine şuradan erişebilirsiniz. Lütfen derse gelmeden önce, derste anlatılacaklara yönelik hazırlık yapın.

(Not: 1- Sunumların "dinleyici notları" kısmında da bilgi olabilir. Sunumları dinleyici notları ile görebilmek için cihazınıza kaydetmeniz gerekebilir. 
2- Bazı haftalara ait notlarda yer alan ve sizin de kullanmanız gereken veri tabanlarına kampüs dışından erişebilmek için H.Ü. e-posta hesabınıza ait bilgileri kullanarak proxy ayarları yapmanız gerekiyor. Ayrıntılı bilgi H.Ü. Kütüphaneleri web sayfasında). 

11 Nisan: Bilgi erişim modelleri I (Boole & Vektör uzayı modelleri)

11 Nisan'daki derse ait slaytlar, örnek uygulamalar ve okuma listesi şurada.

İçerik biraz karmaşık gelebilir. Lütfen derse gelmeden önce slaytlarda önerilen hazırlıkları yapın.

(Not: 1- Sunumların "dinleyici notları" kısmında da bilgi olabilir. Sunumları dinleyici notları ile görebilmek için cihazınıza kaydetmeniz gerekebilir. 
2- Bazı haftalara ait notlarda yer alan ve sizin de kullanmanız gereken veri tabanlarına kampüs dışından erişebilmek için H.Ü. e-posta hesabınıza ait bilgileri kullanarak proxy ayarları yapmanız gerekiyor. Ayrıntılı bilgi H.Ü. Kütüphaneleri web sayfasında). 

Uygulama 5 - Sorgu formülasyonu / arama stratejisi oluşturma

28 Mart'ta aşağıdaki soruları yanıtlayacağız. 

Soru 1. 

Yaşar Tonta'nın kaç atıfı var?
    1a. Bu soruyu hangi kaynak/ları kullanarak yanıtlayabiliriz?
    1b. Nasıl bir arama stratejisi izleyebiliriz? Sonuçta kaç atıf çıkıyor (farklı kaynakları kullandıysanız her  bir kaynak için ayrı ayrı rakam vermeniz gerekiyor).
    1c. Yayın ve atıf sayıları için bulduğunuz rakamların hatalı olma ihtimali olabilir mi? Neden?
    1d. Atıflarını aradığınız yazarın adı Ayhan Yılmaz olsaydı doğru atıf sayısına nasıl ulaşacaktınız?

Soru 2.
Yaşar Tonta'nın Web of Science kapsamında dizinlenmiş kaç yayını var? Hangi arama stratejisini, neden uyguladığınızı belirtin.

Soru 3.
Yaşar Tonta'nın Scopus kapsamında dizinlenmiş kaç yayını var? Hangi arama stratejisini, neden uyguladığınızı belirtin.

Soru 4.
Bu iki veri tabanında yaptığınız arama sonucunda yazarın aldığı atıflara yönelik farklı rakamlarla karşılaştıysanız bu fark ne anlama geliyor olabilir?

Soru 5.
Hem başlığında hem de anahtar sözcüklerinde "magnetic resonance" ifadesi geçen, 2010-2014 arasında yayımlanmış WoS kapsamında dizinlenen kaç çalışma var? Hangi arama stratejisini, neden uyguladığınızı belirtin.

Soru 6.
İsminde "Disease" geçen herhangi bir dergide 2013 yılında yayımlanmış, böbrek konulu olup WoS kapsamında dizinlenen kaç makale var? Hangi arama stratejisini, neden uyguladığınızı belirtin.

28 Mart: Kullanıcı arayüzü ve Boole sorguları oluşturma

28 Mart'ta yapacağımız derse ait slaytlar, örnek uygulamalar ve okuma listesi şurada.

Özellikle ekran görüntülerinde verilen yönlendirmeleri takip edip alıştırmaları kendiniz de farklı veri tabanlarında yapmayı deneyin. Hangi veri tabanında hangi işlecin desteklendiği ya da hangi arama özelliklerinin olduğunu veri tabanlarının "help" ya da "search tips" benzeri kısımlarından öğrenebilirsiniz. Bu amaçla derse gelmeden önce şu çalışmayı yapmanızı öneririm:

H.Ü. Kütüphanelerinin abone olduğu; 

• EbscoHost 
• Web of Science
• Scopus
• ScienceDirect

adlı veri tabanlarının arama özelliklerini inceleyin. Buna göre şu soruların yanıtlarını vermeye çalışın:

• Veri tabanlarının arama özelliklerinde ne gibi farklılıklar var? 
• «Wildcard», «truncation», «joker», «nesting», «phrase» vb. arama özellikleri var mı, varsa ne işe yarıyor?
• Bunlar için kullanılan operatörler veri tabanları arasında değişiklik gösteriyor mu? (Örn.” wildcard search” ya da “proximity operators” veri tabanları tarafından destekleniyor mu? Bunlar kullanılarak arama yapılabiliyor mu, yanıt evetse hangilerinde, nasıl?) 
• AND, OR, AND NOT işleçleri farklı veri tabanlarında nasıl sonuçlar veriyor?
• Bunun için Web of Science'ın "basic search" ve "advanced search" arayüzlerinde demeler yapabilirsiniz.

Slaytlardaki örnekleri ve arama özelliklerini/işleçlerini lütfen dikkatlice inceleyin. Derste özellikle ekran görüntülerinin olduğu, işleçleri anlatan slaytlar ve örnekler üzerinde ayrıntılı şekilde tek tek durmayacağız, yukarıda yaptığınız hazırlık sonrasında anlamadığınız kısımlar varsa onlara odaklanacağız.

(Not: 1- Sunumların "dinleyici notları" kısmında da bilgi olabilir. Sunumları dinleyici notları ile görebilmek için cihazınıza kaydetmeniz gerekebilir. 
2- Slaytları indirmeden [drive üzerinden] açtığınızda bazı linklerde hata olabiliyor, slaytları indirerek görüntülemek bu sorunu da ortadan kaldırabilir.
3- Bazı haftalara ait notlarda yer alan ve sizin de kullanmanız gereken veri tabanlarına kampüs dışından erişebilmek için H.Ü. e-posta hesabınıza ait bilgileri kullanarak proxy ayarları yapmanız gerekiyor. Ayrıntılı bilgi H.Ü. Kütüphaneleri web sayfasında). 

Ödev: Belge işleme süreci (Teslim: 27 Mart - BBY BYE)

21 Mart haftasındaki "belge işleme" konusunu daha iyi anlayabilmek için, lütfen aşağıdaki senaryoda anlatılan bilgi ihtiyacına uygun bir "kelime bulutu" hazırlayın: 

----

Üniversitenin kariyer planlama merkezi son zamanlarda "içerik yönetimi" ile ilgili iş ilanlarında hangi nitelikte personel talep edildiğini merak ediyor. Bu bilgiye ihtiyaç duyan merkez çalışanları için bir kelime (etiket) bulutu hazırlamanız gerekiyor. Kapsam şöyle:

yenibiris.com platformunda "bilgi teknolojileri", "medya", "pazarlama" kategorilerinde ilana çıkılmış olan ve iş ilanının içinde "içerik" ifadesi geçen işleri listeleyin. Filtrelediğiniz bu listedeki tüm ilanlarda bulunan "Aranan Nitelikler" ile ilgili bir kelime bulutu hazırlayın ve elde ettiğiniz bu kelime bulutuna dayanarak aşağıdaki soruları yanıtlayın:

• Söz konusu işler için firmaların en fazla aradığı ilk beş nitelik hangisi? 
• Kelime bulutunu hazırlarken hangi "belge ön işleme" adımlarını yerine getirdiniz? Neden?
• Bu adımları yerine getirmeden önce ve getirdikten sonra kelime bulutunuzda ne gibi değişiklikler oldu? Ortaya çıkan bu farklılığın nedenin ne olabileceğini değerlendirin.

Bu ödevi, elde ettiğiniz verilere uygulayacağınız ön işlemeden önce ve sonraki kelime bulutuna ait iki görselin bulunduğu ve yukarıdaki üç sorunun yanıtlarının en fazla 500 kelime ile özetlendiği bir çıktı olarak BBY BYE'deki BBY 156 dersinin 28 Mart haftasında yer alan ödev etkinliğine en geç 27 Mart 2025 saat 23.59'a kadar (Adınız Soyadınız_BBY156_Belgeİşleme.docx şeklinde adlandırdığınız) MS Word dosyası olarak yüklemiş olmanız gerekiyor.

Raporunuz ile ilgili hatırlatmalar: 

• Ödevi en fazla üç kişiden oluşmak kaydıyla ekip olarak da hazırlayabilirsiniz. Fakat ödevi hazırlayan ekip üyelerinin olası soruları yanıtlayabilmek için mutlaka derste hazır bulunması gerekiyor. 
• Lütfen rapora kapak sayfası hazırlaMAyın. Sol üst köşeye Ad-Soyad ve Numara bilgilerinizi yazmanız yeterli.
• Kelime bulutunu hazırlamak için wordart.com, worditout.com, www.mentimeter.com/features/word-cloud gibi (ya da kendi araştırmalarınız sonucu bulduğunuz) çevrimiçi kelime bulutu oluşturucu sitelerden ya da kodlama bilginiz varsa hazır yazılım kütüphanelerinden yararlanabilirsiniz.
• Ortaya çıkardığınız kelime bulutunda düzeltemediğiniz herhangi bir arıza gözlemliyorsanız bunu da metin içinde açıklayın (ne olması gerekirken ne görünüyor, sebebi ne olabilir).

Uygulama 4 - TR Dizin'de arama

21 Mart haftasındaki dersin uygulama soruları aşağıda. Lütfen derse gelmeden önce uygulamayı kendiniz yapmaya çalışın. 

Uygulamayı yapmadan önce "4. hafta: Dizinleme ve belge işleme" ders notlarını dikkatle incelemenizde yarar var.

------

TR Dizin (https://trdizin.gov.tr) ile ilgili olarak şu soruları yanıtlayın:

1. TR Dizin nedir? TR Dizin ve DergiPark arasında ne fark vardır?
2. TR Dizin aracılığıyla "Bilgibilim dergileri" ifadesini içeren hakemli kaç makaleye erişebiliyoruz?
3. Bu makalelere ulaşmak için ne şekilde arama yaptınız? İlgili yayınları ararken takip ettiğiniz yolları lütfen not edin.
4. Eğer TR Dizin aracılığı ile "Bilgibilim dergileri" ifadesini içeren hakemli tek bir makaleye ulaşabiliyorsak bu konuda tek bir yayın yapılmıştır diye düşünebilir miyiz?

21 Mart: Dizinleme ve belge işleme

21 Mart'ta yapacağımız dersi takip edebilmek ve ders sonunda gerçekleştireceğimiz uygulamayı anlayarak yapabilmek için lütfen aşağıda not ettiğim hazırlıkları yapın:

1) "TR Dizin ne işe yarar" sorusunun yanıtına yardımcı olması açısından şu deneyi yapın:

• H.Ü. Kütüphanelerinin abone olduğu elektronik kaynaklardan “kütüphaneler ve telif hakları” (libraries and copyright) konusunda tam metin bir makale bulun. 
• Türkçe ve İngilizce makalelere ulaşmak arasında erişim zorluğu açısından nasıl bir fark var? 
• Bu konuda Türkçe bir makale arasanız hangi kaynağa başvurmalısınız?

2) TR Dizin ve DergiPark arasında ne gibi bir fark olduğunu açıklayın.

3) Şu yazıları okuyun:

• Alakuş, M., 2007, Bilgi Yönetiminde Dizinler ve Dizinleme, Inet-tr 2007
• Taner, S., 2006, Bilgi Tanımlama ve Bilgi Erişim Aracı Olarak THESAURUS

4) Belge işleme (document processing) işleminin bilgi sistemlerinde ne açılardan önemli olduğunu açıklayın.

5) Ders slaytlarını (anlayarak) inceleyin. Slaytlara şuradan erişebilirsiniz.

6) Belge işleme adımlarını uygulamanıza yönelik olarak verilen ve bu gönderinin ardından bu blogda paylaşılacak olan ödevi BBY BYE'de 28 Mart haftasında tanımlanan ödev etkinliğine yükleyin (son tarih: 27 Mart 2025 - 23.59).

(Not: 1- Slaytların "dinleyici notları" kısmında da bilgi olabilir. Sunumu dinleyici notları ile görebilmek için cihazınıza kaydetmeniz gerekebilir. 
2- Slaytları cihazınıza indirmeden [drive üzerinden] açtığınızda bazı linklerde hata olabiliyor, slaytları cihazınıza indirerek görüntülemek bu sorunu da ortadan kaldıracaktır.
3- Bazı haftalara ait notlarda yer alan ve sizin de kullanmanız gereken veri tabanlarına kampüs dışından erişebilmek için H.Ü. e-posta hesabınıza ait bilgileri kullanarak proxy ayarları yapmanız gerekiyor. Ayrıntılı bilgi H.Ü. Kütüphaneleri web sayfasında).

Uygulama 3 - Basılı Türkiye Makaleler Bibliyografyası

14 Mart haftasındaki ikinci uygulama için yapmanız gerekenlerle ilgili detayları aşağıda bulabilirsiniz. Yapısal bir metin hazırlamanız ve teslim etmeniz gerekmiyor, fakat bu uygulamayı yapmanız, derste konuşacaklarımızı anlamanız açısından önemli. Lütfen derse gelmeden önce aşağıdaki soruların yanıtlarını vermeye çalışın, süreçlerinizi bir yere not edin ve dersin bu kısmına soru ya da yanıtlarınızla katkıda bulunun.

------------

Şu linki açıp Türkiye Makaleler Bibliyografyasının 2010 Mayıs sayısını cihazınıza indirin.

Öncelikle, lütfen lütfen kaynağı dikkatlice inceleyerek şu sorulara yanıt verin: 

• Nasıl bir kaynakla karşı karşıyasınız? Bu kaynak ne işe yarıyor olabilir?
• Kaynağın kapsamı ne? 
• Hangi kısımlardan oluşuyor? 
• Bu soruların yanıtlarını nereden ve/veya nasıl elde ettiniz? 

Daha sonra lütfen aşağıdaki sorulara yanıt verin:

[ÖNEMLİ NOT: Bu görevleri yerine getirirken soruların yanıtı olarak ne bulduğunuzdan çok yanıtları nasıl bulduğunuz önemli. Elinizdeki PDF dosyasına lütfen basılı bir kaynak muamelesi yapın (örneğin ctrl+f kullanMAyın) ve lütfen göz gezdirmek/bakmak/vs. yerine "profesyonel" bir yaklaşımla bilgiye ulaşmaya çalışın. Kaynağın sistematik düzeni olduğunu, farklı bölümlerden oluştuğunu ve her bölümün farklı bir amaca hizmet ettiğini çok iyi kavramalısınız. Bilgiyi de bu farklı bölümleri kullanarak bulmalısınız.]

1- Sami Gökpınar'ın kaç makalesi var, bu makaleler nerelerde yayımlanmış? Bu bilgiye nasıl ulaştınız?
2- "Alevlenme ve Tedavisi" başlıklı makale hangi konu başlığına giriyor? Bu bilgiye nasıl ulaştınız?
3- Bilig dergisi bu bibliyografyada dizinleniyor mu?
4- "İngiliz Edebiyatında Ahlak" konulu bir makale arıyorum. Nasıl bulabiliriz?
5- Kişilik ve dil eğitimi ilişkisi üzerine bir makale arıyorum. Nasıl bulabiliriz?
6- Yeşilçam ile ilgili bir makale arıyorum. Nasıl bulabiliriz?
7- Kaynağı elinizdeki örnekten yola çıkarak eleştirin. Hangi yönleri aksıyor, sebepleri neler olabilir?

8- Sizce bu uygulamayı neden yaptık?  

Uygulama 2: E-ticaret sitesi mimarisi

14 Mart haftasındaki ilk uygulamada yapmanız gerekenler şöyle:

"Craft & Design" adında bir e-ticaret platformu geliştirdiğinizi düşünün. Bu platform, el yapımı takılar için bir pazar yeri olma özelliği taşıyor ve ileride daha da büyüme potansiyeli var. Amacınız, kullanıcıların aradıkları ürünleri kolayca bulmasını sağlamak ve platform için, daha farklı çeşitte tasarımcıyı bünyesine katmasını mümkün kılacak şekilde, ölçeklenebilir bir kategori yapısı oluşturmak. Sistem tasarımcıları olarak, el yapımı takıların mevcut ve gelecekteki ürün yelpazesini kapsayacak mantıklı ve kullanıcı dostu bir sınıflandırma yapısı ortaya koymalısınız.

Uygulama ile ilgili ayrıntılar ve yanıtlamanız beklenen sorular için şurayı inceleyin.

14 Mart: Bilgi erişim sistemleri

Gelecek haftaki derste iki farklı uygulama yapacağız (uygulamalar ile ilgili yönlendirmelere bu yine blogdaki güncel gönderiler aracılığı ile ulaşabilirsiniz). Bunlara hazırlık için lütfen aşağıdaki soruları yanıtlayın:

• Bilgi erişimin temel işlevleri ve temel bileşenleri nelerdir? Dizinlemenin bunlarla ilişkisi nedir?
• Bilgi erişim neden "tekrarlanan bir süreç"tir?
• Bilgi kaynağı olarak "bibliyografya" nedir, nasıl ortaya çıkmıştır, ne amaçla kullanılır, türleri nelerdir?
• Bugün, basılı bibliyografyaların yerini ne tür kaynaklar almıştır?
• Türkiye'de üretilmiş olan bibliyografyalar var mıdır, varsa halen üretilmekte midir?
• Bibliyografya adı verilen kaynakların "bilgi erişim" disiplini ile ilişkisi nedir?
  

Derste üzerinde duracağımız konu başlıklarını özetleyen slaytlara ve okuma listesine şuradan erişebilirsiniz.

Not: 1- Sunumların "dinleyici notları" kısmında da bilgi olabilir. Sunumları dinleyici notları ile görebilmek için dosyayı kaydetmeniz gerekebilir. 
2- Slaytları (örn. bilgisayarınıza) indirmeden (drive üzerinden) açtığınızda bazı linklerde hata olabiliyor, slaytları bilgisayara indirerek görüntülemek bu sorunu da ortadan kaldırıyor.
3- Bazı haftalara ait notlarda yer alan ve sizin de kullanmanız gereken veri tabanlarına kampüs dışından erişebilmek için H.Ü. e-posta hesabınıza ait bilgileri kullanarak proxy ayarları yapmanız gerekiyor. Ayrıntılı bilgi H.Ü. Kütüphaneleri web sayfasında.

Uygulama 1 - Literatür taraması

Gelecek haftaki derste yapacağımız uygulama görevleri aşağıda. Dersten önce bu soruların yanıtlarını vermiş olmalısınız. Lütfen sorularla ilgili yanıtlarınızı ve neler yaptığınızı derste üzerinde konuşabilmek ya da konuşulanları kendi yaptıklarınızla karşılaştırmak için not edin. Dersin uygulama kısmında daha çok sizin ne yaptığınız ya da nerede takıldığınız üzerinde duracağız.

---

E-öğrenme konusunda akademik çalışma yapmak isteyen bir kişiye yardımcı olmanız gerekiyor.
Diyelim ki araştırmacı, konu ile ilgili temel (çekirdek-core) kaynaklara ulaşmak istiyor. Buna göre:

1) Böyle bir taleple gelen kişiye ilk olarak ne sorarsınız?
2) Size yardımcı olamayan bir kullanıcıyla karşı karşıya iseniz konu ile ilgili kaynaklara ulaşmak için en hızlı yollar neler olabilir?
3) Anahtar sözcükleri nasıl belirlersiniz?
4) Kaynaklara ulaşmak için hangi yolu kullanırsınız? Neden?
5) Bulduklarınızın "çekirdek" kaynak olduğunu nasıl anlarsınız?

İpucu:

7 Mart: Arama (search) süreci

Derste üzerinde duracağımız konu başlıklarını özetleyen slaytlara ve okuma listesine şuradan erişebilirsiniz.

Gelecek haftaki dersin ikinci yarısında bir uygulama yapacağız. Buna hazırlık için lütfen aşağıdaki soruları yanıtlayın:

• Arama sürecinin temel aşamaları nedir? Bu aşamalardan bilinçli ya da sezgisel şekilde geçilmesinin önemi nedir?
• "Search" ve "browse" kavramları arasında ne gibi farklar vardır? Ne tür bilgi ihtiyacı olduğunda hangi tür bilgi erişim yöntemi tercih edilebilir?
• "Konusal analiz (subject analysis)" ve "durumsal analiz (situational analysis)" tekniklerine arama sürecinin hangi aşamalarında başvurulabiliyor? 
• Nesnel ve öznel ilgililik nedir, bunlara nasıl karar verilebilir?

Not: 1- Sunumların "dinleyici notları" kısmında da bilgi olabilir. Sunumları dinleyici notları ile görebilmek için dosyayı kaydetmeniz gerekebilir. 
2- Slaytları (örn. bilgisayarınıza) indirmeden (drive üzerinden) açtığınızda bazı linklerde hata olabiliyor, slaytları indirerek görüntülemek bu sorunu da ortadan kaldırıyor.
3- Bazı haftalara ait notlarda yer alan ve sizin de kullanmanız gereken veri tabanlarına kampüs dışından erişebilmek için H.Ü. e-posta hesabınıza ait bilgileri kullanarak proxy ayarları yapmanız gerekiyor. Ayrıntılı bilgi H.Ü. Kütüphaneleri web sayfasında.

28 Şubat: "Kavramlar"

Bu hafta yapacağımız derste "bilgi erişim"in neden akademik bir araştırma konusu olduğunu ve bu sorunun bugüne gelene kadarki gelişimini inceleyeceğiz. Derse lütfen şu soruların yanıtlarını vermeyi hedefleyerek hazırlanın:

1. Zaman içerisinde "bilgi"nin anlam, ortam ve işlevlerinde nasıl bir değişim söz konusu olduğunu açıklayınız.
2. Söz konusu değişim toplumsal açıdan nasıl değerlendirilebilir?
3. Söz konusu değişim ekonomik açıdan nasıl değerlendirilebilir?
4. Bilgi patlaması nedir? "Bilgi erişim"in bir araştırma konusu, bir sorun olmasına nasıl etki etmiştir?
5. Bilgi patlamasının kullanıcı üzerindeki etkisi nedir? Bilgi kullanımı açısından bakıldığında karşılaşılan problemlerin aşılmasında bilgi erişim araştırmalarının ne gibi katkıları olmuştur/olmaktadır?
6. Bilgi kullanıcısı ekseninde "information retrieval" ve "information extraction" kavramları nasıl değerlendirilebilir?
7. Dilbilim, bilgi erişim, sınıflama kuramı, dizinleme arasındaki bağlantıyı örneklerle açıklayınız.
8. Sınıflama sistemleri ve bilgi erişim arasında ne tür bir bağlantı var? Bir sınıflama sistemi örneği verebilir misiniz?
9. Thesaurus nedir? Bilgi erişim sistemlerinde ne amaçla kullanılabilir?
10. Makina ve insan odaklı bilgi erişim sorunu ile ne kastedildiğini örneklerle açıklayınız.
11. Bilgi erişimin neden bir sorun, dolayısıyla neden akademik bir araştırma konusu olduğunu açıklayınız.
12. Bilgi erişim sürecini açıklayınız.

İlgili slaytlara ve okuma listesine şuradan erişebilirsiniz. 

(Not: Sunumların "dinleyici notları" kısmında da bilgi olabilir. Sunumları dinleyici notları ile görebilmek için bilgisayarınıza kaydetmeniz gerekebilir.)

2024-2025 Bahar Dönemi - Giriş

2024-2025 Bahar Döneminde yürüteceğimiz BBY 156 Bilgi Erişim dersinin künyesi ve kaynakları ile ilgili bilgiler ve dönem boyunca üzerinde duracağımız bilgi erişim sorunuyla ilgili başlıkların olduğu sunuma şuradan erişebilirsiniz.

Cuma günleri 13.40'da yapacağımız dersle ilgili duyuru ve detayları lütfen bu blogda her hafta yapılacak güncellemelerden ve Bilgi Erişim dersi için kullanacağımız Google Chat sınıf grubuna katılarak takip edin. 

Dersi yüklenen herkesin mutlaka dersin Google Chat grubuna da katılması gerekiyor. Lütfen dersi yüklenir yüklenmez gruba dahil olmak için şunları yapın:

• Google Chat uygulamasını telefonunuza yükleyin (mobil uygulama daha pratik fakat isterseniz web üzerinden de kullanabilirsiniz).
• soydal@gmail adresime Google Chat üzerinden direkt mesaj yazarak BBY 156 Bilgi Erişim dersi sınıf grubuna katılmak istediğinizi belirtin (ders adını mutlaka belirtin ve doğru adrese Google Chat üzerinden direkt mesaj gönderdiğinizden emin olun).
• Sizi gruba dahil ettiysem uygulamanın "Alanlar" sekmesinde sınıf grubunu görebilirsiniz.
• Eğer 48 saat içinde sınıf grubunu görüntüleyemezseniz "soydal@gmail.com" adresime lütfen e-posta ile durumu bildirin.