30 Nisan dersi için hazırlık: Bilgi erişim kuralları (Boole & Vektör uzayı modelleri)

Bu haftaki derse ait slaytlar, örnek uygulamalar ve okuma listesi şurada.

(Not: 1- Sunumların "dinleyici notları" kısmında da bilgi olabilir. Sunumları dinleyici notları ile görebilmek için bilgisayarınıza kaydetmeniz gerekiyor. Bu şekilde [varsa] Türkçe karakter sorununu da aşabilirsiniz.
2- Slaytları bilgisayarınıza indirmeden [drive üzerinden] açtığınızda bazı linklerde hata olabiliyor, slaytları bilgisayara indirerek görüntülemek bu sorunu da ortadan kaldırıyor.
3- Bazı haftalara ait notlarda yer alan ve sizin de kullanmanız gereken veri tabanlarına kampüs dışından erişebilmek için H.Ü. e-posta hesabınıza ait bilgileri kullanarak proxy ayarları yapmanız gerekiyor. Ayrıntılı bilgi H.Ü. Kütüphaneleri web sayfasında). 

Dönem projesi (final sınavı yerine)

Herkese merhaba,

Online eğitimi devam ettirmeye çalıştığımız bu dönemde, bildiğiniz gibi ölçme-değerlendirme yöntemlerimizi de sürece adapte etmek durumundayız. Bu nedenle final sınavı yerine geçecek olan bir çalışma yapmanızı istiyorum. Bu çalışmada, özellikle "dizinleme" ve "belge ön işleme" konuları ile ilgili bilgilerinizi kullanmanız ve biraz da araştırma yapmanız gerekecek. Çalışmayı en fazla üçer kişilik gruplar halinde yapabilirsiniz (grup ödevleri ile ilgili değerlendirme yapılırken hepinizin eşit emek verdiği varsayılacak).

Final sınavı olarak değerlendirilecek olan dönem projeniz için aşağıdaki senaryoda anlatılan bilgi ihtiyacına uygun bir "kelime bulutu" hazırlayacaksınız:

Üniversitenin kariyer planlama merkezi son zamanlarda "içerik yönetimi" ile ilgili iş ilanlarında hangi nitelikte personel talep edildiğini merak ediyor. Bu bilgiye ihtiyaç duyan merkez çalışanları için bir kelime (etiket) bulutu hazırlamanız gerekiyor. Kapsam şöyle:

yenibiris.com platformunda "bilgi teknolojileri", "medya", "pazarlama" kategorilerinde ilana çıkılmış olan ve iş ilanının içinde "içerik" ifadesi geçen işleri listeleyin. Filtrelediğiniz bu listedeki tüm ilanlarda bulunan "Aranan Nitelikler" ile ilgili bir kelime bulutu hazırlayın ve elde ettiğiniz bu kelime bulutuna dayanarak aşağıdaki soruları yanıtlayın:

• Söz konusu işler için firmaların en fazla aradığı ilk beş nitelik hangisi? 
• Kelime bulutunu hazırlarken hangi "belge ön işleme" adımlarını yerine getirdiniz? Neden?
• Bu adımları yerine getirmeden önce ve getirdikten sonra kelime bulutunuzda ne gibi değişiklikler oldu? Ortaya çıkan bu farklılığın nedenin ne olabileceğini değerlendirin.

Bu ödevi; elde ettiğiniz verilere uygulayacağınız ön işlemeden önce ve sonraki kelime bulutuna ait iki görselin bulunduğu ve yukarıdaki üç sorunun yanıtlarının en fazla 500 kelime ile özetlendiği bir çıktı olarak BBY 156 dersinin dönem projesi için açtığım "Turnitin" sınıfına en geç 11 Haziran 2020 tarihine kadar (soyadınız_BBY156_DonemProjesi.docx şeklinde adlandırdığınız) MS Word dosyası olarak yüklemiş olmanız gerekiyor.

"Turnitin", bir intihal önleme programı olduğu için gönderilen ödevleri hem kendi aralarında hem de web üzerindeki kaynaklarla karşılaştırıp benzerlikleri tespit ediyor. O nedenle hazırladığınız ödevlerin özgün ve size ait olması çok önemli. Dönem projelerinize ait raporlarınızı yükleyeceğiniz Turnitin yazılımı ve oluşturduğum ödev (BBY 156 Dönem Projesi) ile ilgili bilgiler şöyle:

Turnitin erişim adresi: http://api.turnitin.com
Nasıl ödev yükleyeceğinizi anlatan öğrenci kılavuzu: http://www.library.hacettepe.edu.tr/eklenti/turnitinogrencikilavuzuyeni.pdf
Sınıf adı:  #2020 _ BBY 156
Ödev adı:   BBY 156 Dönem Projesi
Sınıf Numarası: 24685404
Kayıt Anahtarı: 123123

Raporunuz ile ilgili hatırlatmalar: 

• Kelime bulutunu hazırlamak için wordart.com, worditout.com gibi (ya da kendi araştırmalarınız sonucu bulduğunuz) çevrimiçi kelime bulutu oluşturucu sitelerden yararlanabilirsiniz. 
• Ödevinizi yükleme işini lütfen son ana bırakmamaya çalışın. Hatta önceden yukarıda bildirilen Turnitin sınıfına herhangi bir şey yükleyebiliyor musunuz diye kontrol edin (deneme olarak yüklediklerinizi silmelisiniz). 
• Raporunuzu hazırlarken, değerlendirme aşamasında kelime bulutundan daha çok yukarıdaki üç maddeye karşılık olarak yazdıklarınıza ağırlık vereceğimi lütfen göz önünde bulundurun.
• Ortaya çıkardığınız kelime bulutunda düzeltemediğiniz herhangi bir arıza gözlemliyorsanız bunu da metin içinde açıklayın (ne olması gerekirken ne görünüyor, sebebi ne olabilir).

Hepinize kolaylıklar diliyorum.

Uygulama 4 - Atıf dizinlerinde tarama yapma (arama stratejisi oluşturabilme)

Ara sınav yerine aşağıdaki soruların yanıtlarını değerlendireceğim. (Soruları yanıtlayabilmek için proxy ayarlarınızı yapmış olmalısınız.)

Soruların yanıtlarını, soyadınız_BBY156_arasinav.docx şeklinde adlandırarak oluşturduğunuz bir MS Word dosyası şeklinde 156 dersi için açtığım Turnitin sınıfına 22 Mayıs 2020 tarihine kadar yükleyebilirsiniz. Sınıf ile ilgili bilgiler şöyle:

Turnitin erişim adresi: http://api.turnitin.com
Nasıl ödev yükleyeceğinizi anlatan öğrenci kılavuzu: http://www.library.hacettepe.edu.tr/eklenti/turnitinogrencikilavuzuyeni.pdf
Sınıf adı:    #2020 _ BBY 156
Ödev adı:   BBY 156 Ara sınav
Sınıf Numarası:  24685404
Kayıt Anahtarı:  123123

Soru 1.
Yaşar Tonta'nın kaç atıfı var?
    1a. Bu soruyu hangi kaynak/ları kullanarak çözebiliriz?
    1b. Nasıl bir arama stratejisi izleyebiliriz? Sonuçta kaç atıf çıkıyor (farklı kaynakları kullandıysanız her bir kaynak için ayrı ayrı rakam vermeniz gerekiyor).
    1c. Yayın ve atıf sayıları ile ilgili bulduğunuz rakamların hatalı olma ihtimali olabilir mi? Neden?
    1d. Atıflarını aradığınız yazarın adı Ayhan Yılmaz olsaydı doğru atıf sayısına nasıl ulaşacaktınız?

Soru 2.
Yaşar Tonta'nın Web of Science kapsamında dizinlenmiş kaç yayını var? Hangi arama stratejisini, neden uyguladığınızı belirtin.


Soru 3.
Yaşar Tonta'nın Scopus kapsamında dizinlenmiş kaç yayını var? Hangi arama stratejisini, neden uyguladığınızı belirtin.


Soru 4.
Bu iki veri tabanında yaptığınız tarama sonucunda farklı rakamlarla karşılaştıysanız bu fark ne anlama geliyor olabilir?

Soru 5.
Hem konusu hem de başlığında "magnetic resonance" ifadesi geçen, 2010-2014 arasında yayımlanmış WoS kapsamında dizinlenen kaç çalışma var? Hangi arama stratejisini, neden uyguladığınızı belirtin.

Soru 6.
İsmi "Disease" ile başlayan herhangi bir dergide 2013 yılında yayımlanmış böbrek konulu olup WoS kapsamında dizinlenen kaç makale var? Hangi arama stratejini, neden uyguladığınızı belirtin.

22 Nisan dersi için hazırlık: Boole mantığı ile arama yapma (Güncellendi: 22.04.20)

Bu haftaki derse ait slaytlar, örnek uygulamalar ve okuma listesi şurada.

Özellikle ekran görüntülerinde verilen yönlendirmeleri takip edip alıştırmaları kendiniz de farklı veri tabanlarında yapmayı deneyin. Hangi veri tabanında hangi işlecin desteklendiği ya da hangi arama özelliklerinin olduğunu veri tabanlarının "help" ya da "search tips" benzeri kısımlarından öğrenebilirsiniz.

Slaytlardaki örnekleri ve arama özelliklerini/işleçlerini lütfen dikkatlice inceleyin, derste hepsinin üzerinde ayrıntılı şekilde tek tek durmak yerine anlamadığınız kısımlar varsa onlara odaklanacağız.

(Not: 1- Sunumların "dinleyici notları" kısmında da bilgi olabilir. Sunumları dinleyici notları ile görebilmek için bilgisayarınıza kaydetmeniz gerekiyor. Bu şekilde [varsa] Türkçe karakter sorununu da aşabilirsiniz.
2- Slaytları bilgisayarınıza indirmeden [drive üzerinden] açtığınızda bazı linklerde hata olabiliyor, slaytları bilgisayara indirerek görüntülemek bu sorunu da ortadan kaldırıyor.
3- Bazı haftalara ait notlarda yer alan ve sizin de kullanmanız gereken veri tabanlarına kampüs dışından erişebilmek için H.Ü. e-posta hesabınıza ait bilgileri kullanarak proxy ayarları yapmanız gerekiyor. Ayrıntılı bilgi H.Ü. Kütüphaneleri web sayfasında). 

BBY 166 ve BBY 156 dersleri için ortak ödev

16 Nisan 2020 Perşembe günü dördüncüsü (ilk kez çevrimiçi olarak) gerçekleştirilecek olan BBY Öğrenci Kongresi kapsamında yer alan açış konuşması ve ek olarak en az iki oturum hakkında bir "değerlendirme yazısı" yazıp lütfen en geç 24 Nisan 2020 Cuma saat 16.00'ya kadar bilimseliletisim@gmail.com adresine gönderin. Bu değerlendirme yazısı ödevi, dönem sonundaki ders başarı notunuza etki edecek şekilde değerlendirilecek. (Bu ödev hem BBY 156 Bilgi Erişim hem de 166 Bilimsel İletişim dersleri için değerlendirilecek.)

Bunun için yapmanız gerekenler şöyle:

Öncelikle,

• Bir konferans değerlendirme yazısı nasıl yazılır araştırın, neleri vurgulamalı, nelere değinmeli, kendi görüşlerinizi nasıl aktarmalısınız, bu konuda fikir edinin.
• Katıldığınız tüm oturumlar için oturum sırasında notlar alın.

Metni hazırlarken şunlara çok dikkat edin:

1. Metnin; adınız, soyadınız ve dersin kodu ve adı ile başlaması gerekiyor (ayrıca bir kapak sayfası olmayacak).
2. Metinde, her oturumun başlığı, saati ve konuşmacı isimlerini doğru olarak yazıp bunları başlık olarak kullanarak her birinin altında ilgili oturum için değerlendirmelerinizi yapın.
3. Açış konuşmasına ve ek olarak en az iki oturumu değerlendirmeniz gereken metinleriniz toplamda 750 - 1000 kelime arasında olmalı, MS Word formatında hazırlanmalı.
4. Metin, Times New Roman, 12 punto yazı stili, sık aralıklı (single space) ve iki yana hizalı şekilde hazırlanmalı.
5. Hazırladığınız metinleri kaydettiğinizde dosya adı; (küçük harflerle) "adınız_soyadınız_BBY2020" biçiminde olmalı (örn. irem_soydal_BBY2020).
6. Metin, anlatım bozukluğu ve imla hatası kesinlikle içermeyen, mantıklı bir akışa sahip olmalı. 
7. Yukarıda belirttiğim e-posta adresi dışında bir adrese gönderilen metinler değerlendirilmeyecek.
8. Yukarıda belirttiğim tarih ve saatten sonra gönderilen metinler değerlendirilmeyecek.
9. Bu sekiz maddedeki koşulların tamamını eksiksiz olarak taşımayan metinler değerlendirilmeyecek.

Etkinliğin web sayfasındaki yönlendirmeleri takip ederek oturumlara çevrimiçi şekilde nasıl katılacağınızı öğrenebilirsiniz.

Uygulama 3 - Literatür taraması

Bu haftaki derste yapacağımız uygulama görevleri aşağıda. Bu haftaki zoom oturumundan önce bu soruların yanıtlarını vermiş olmalısınız. Lütfen sorularla ilgili yanıtlarınızı ve neler yaptığınızı derste üzerinde konuşabilmek ya da konuşulanları kendi yaptıklarınızla karşılaştırmak için not edin. Dersin uygulama kısmında daha çok sizin ne yaptığınız ya da nerede takıldığınız üzerinde duracağız.


E-öğrenme konusunda akademik çalışma yapmak isteyen bir kişiye yardımcı olmanız gerekiyor.
Diyelim ki araştırmacı, konu ile ilgili temel (çekirdek-core) kaynaklara ulaşmak istiyor. Buna göre:

1) Böyle bir taleple gelen kişiye ilk olarak ne sorarsınız?
2) Size yardımcı olamayan bir kullanıcı ile karşı karşıya iseniz konu ile ilgili kaynaklara ulaşmak için en hızlı yollar neler olabilir?
3) Anahtar sözcükleri nasıl belirlersiniz?
4) Kaynaklara ulaşmak için hangi yolu kullanırsınız? Neden?
5) Bulduklarınızın "çekirdek" kaynak olduğunu nasıl anlarsınız?

İpucu:
9 Nisan haftasının slaytları. Örn.:

9 Nisan dersi için hazırlık: Belge işleme süreci - Kullanıcı deneyimi

Bu hafta işleyeceğimiz derslere ait slaytlar ve okuma listesi ile 16 Nisan haftası için yapmanızı istediğim ödevle ilgili bilgilerin olduğu sunuma şuradan erişebilirsiniz.